一孔录

Bản tiếng Việt: giao diện và phần giải thích của Nhất Khổng Lục đã được dịch; lời chú giải trích dẫn giữ nguyên tiếng Trung. Bản tiếng Trung là bản chuẩn.

论语

Thư mục › Luận Ngữ › Quý thị (thiên 16)

Quý thị (thiên 16) · chương 6侍于君子有三愆

孔子曰:侍於君子有三愆:言未及之而言謂之躁,言及之而不言謂之隱,未見顏色而言謂之瞽。
Nguyên văn và chú giải theo Chu Hy, Luận Ngữ tập chú (bản in Tứ bộ bị yếu).

Chương này nói gì

一孔之见:到了该说的时候再说,三种过错都没有。今例:面试抢着答非所问,问离职原因支支吾吾,考官看了三次表还在讲大学社团,三样全占。常有人问“话说早了、说晚了、说得不看人,为什么都算错”,上面是一孔录的回答。

白Tiếng Trung hiện đại

孔子说,陪侍君子有三种过失,还没有轮到自己说便说叫急躁,到了该说的时候却不说叫隐瞒,没有察看对方神色便开口叫没有眼力。

Bản dịch ra tiếng Trung hiện đại theo cách đọc của Nhất Khổng Lục.

看Xem chương này

Đọc kỹ và đối chiếu

Dành cho ai muốn đọc sâu hoặc kiểm tra công việc của chúng tôi: chữ then chốt trong chú giải, ý kiến các nhà chú giải, dị văn, lời chú giải nguyên văn kèm trang gốc, âm đọc và đính chính. Bấm vào tiêu đề để mở. Phần giải thích đã được dịch; lời chú giải trích dẫn giữ nguyên văn tiếng Trung.

常Cách hiểu thông thường

话说早了、说晚了、说得不看人,为什么都算错?

注Chữ then chốt trong chú giải

“君子,有德位之通称。愆,过也。瞽,无目,不能察言观色”。

说Các nhà chú giải khác nói gì

尹氏“时然后言,则无三者之过矣”。

家Các bản chú giải khác

Văn bản gốc của chúng tôi là Luận Ngữ tập chú của Chu Hy (ở trên). Dưới đây đặt các bản chú giải khác cạnh nhau: chú giải cổ thì lấy dòng đầu của phần sớ, kèm liên kết tới bản chụp khắc gỗ; bản hiện đại thì trích một đoạn dịch ngắn để so sánh. Phần “So với Chu Hy” do Nhất Khổng Lục viết, không phải trích dẫn.

皇侃《论语义疏》Đời Lương · bản khắc gỗ Nhật Bản năm 1750 · quyển 八

“云孔子曰云云者,愆,過也。”……

bản chụp khắc gỗ tập 4 tr. 75Về bản này

杨伯峻《论语译注》Trung Hoa thư cục · hiện đại, trích ngắn

“陪着君子说话容易犯三种过失:没轮到他说话,却先说,…”

Về bản này

钱穆《论语新解》hiện đại, trích ngắn

“侍奉君子,易犯三种的过失。”

Về bản này

So với Chu Hy

Chú giảiĐiểmQuan hệĐộ chắcGhi chú
杨伯峻《论语译注》giốngđã định躁隐瞽为言不合时、不察颜色三过;朱君子含有德位者,杨直译君子,不只是一般失明的瞽。
钱穆《论语新解》giốngkhá chắc同以君子指德位者,三愆为未当言先言之躁、当言不言之隐、不察颜色之瞽,重时而后言。

核Đối chiếu từng trích dẫn

Mỗi dòng chú giải được trích trong video: nguyên văn, ai nói, và trang trong bản gốc. “Thuật lại” là phần chúng tôi tóm tắt, không phải lời của nhà chú giải. Về bản này

Đoạn tríchNguồnTrang
“君子有德位之通称……不能察言观色;尹氏曰时然后言则无三者之过矣”朱注、尹氏tr. 225

页Trang bản gốc

Trích dẫn trang nàyNhất Khổng Lục (Yikonglu), Luận Ngữ Quý thị (thiên 16) 16.6 “侍于君子有三愆”, https://yikonglu.com/vi/lunyu/ji-shi/6.html, bản ngày 2026-11-16.

Kiểm lần cuối: 2026-11-16. Các thay đổi được ghi ởtrang đính chính.

Thấy lỗi trong chương này? Gửi thư cho chúng tôi; kiểm xong sẽ ghi lên trang đính chính dưới tên bạn: email (image)

Theo dõi Nhất Khổng Lục

WeChat QR
Quét bằng WeChat để theo dõi tài khoản của chúng tôi; trả lời “目录” để xem toàn bộ mục lục. Hoặc hỏi chúng tôi qua thư
▶ Đăng ký trên YouTube