子曰:可與言而不與之言,失人;不可與言而與之言,失言。知者不失人,亦不失言。Chương này nói gì
一孔之见:嘴太紧,错过了能往上走的人;嘴太松,话落给接不住的人。知者两样都不犯,靠看清眼前这个人。今例:下班留下来问问题的新人你不理,背后专挑你毛病的那位你倒掏了心。常有人问“什么话,该跟什么人说”,上面是一孔录的回答。
白Tiếng Trung hiện đại
孔子说,该与他说话却不说,便错过了人,不该与他说话却说了,便说失了话;有智慧的人既不失人,也不失言。
Bản dịch ra tiếng Trung hiện đại theo cách đọc của Nhất Khổng Lục.
看Xem chương này
Đọc kỹ và đối chiếu
Dành cho ai muốn đọc sâu hoặc kiểm tra công việc của chúng tôi: chữ then chốt trong chú giải, ý kiến các nhà chú giải, dị văn, lời chú giải nguyên văn kèm trang gốc, âm đọc và đính chính. Bấm vào tiêu đề để mở. Phần giải thích đã được dịch; lời chú giải trích dẫn giữ nguyên văn tiếng Trung.
常Cách hiểu thông thường
什么话,该跟什么人说?
注Chữ then chốt trong chú giải
本章朱注只注读音。
说Các nhà chú giải khác nói gì
无另引。
家Các bản chú giải khác
Văn bản gốc của chúng tôi là Luận Ngữ tập chú của Chu Hy (ở trên). Dưới đây đặt các bản chú giải khác cạnh nhau: chú giải cổ thì lấy dòng đầu của phần sớ, kèm liên kết tới bản chụp khắc gỗ; bản hiện đại thì trích một đoạn dịch ngắn để so sánh. Phần “So với Chu Hy” do Nhất Khổng Lục viết, không phải trích dẫn.
皇侃《论语义疏》Đời Lương · bản khắc gỗ Nhật Bản năm 1750 · quyển 八
“云子曰云云者,謂此人可與之言,則與之言。”……
So với Chu Hy
| Chú giải | Điểm | Quan hệ | Độ chắc | Ghi chú |
|---|---|---|---|---|
| 钱穆《论语新解》 | giống | khá chắc | 同以可与言不言失其人、不当言而言失言,知者善识分寸。钱并提言贵使道重与人才难得,朱原文不另注。 |
页Trang bản gốc
Nhất Khổng Lục (Yikonglu), Luận Ngữ Vệ Linh Công (thiên 15) 15.7 “不失人亦不失言”, https://yikonglu.com/vi/lunyu/wei-ling-gong/7.html, bản ngày 2026-11-16.Kiểm lần cuối: 2026-11-16. Các thay đổi được ghi ởtrang đính chính.
Thấy lỗi trong chương này? Gửi thư cho chúng tôi; kiểm xong sẽ ghi lên trang đính chính dưới tên bạn: 

