一孔录

Bản tiếng Việt: giao diện và phần giải thích của Nhất Khổng Lục đã được dịch; lời chú giải trích dẫn giữ nguyên tiếng Trung. Bản tiếng Trung là bản chuẩn.

论语

Thư mục › Luận Ngữ › Tử Trương (thiên 19)

Tử Trương (thiên 19) · chương 25子为恭也

陳子禽謂子貢曰:子為恭也,仲尼豈賢於子乎?子貢曰:君子一言以為知,一言以為不知,言不可不慎也。夫子之不可及也,猶天之不可階而升也。夫子之得邦家者,所謂立之斯立,道之斯行,綏之斯來,動之斯和。其生也榮,其死也哀,如之何其可及也。
Nguyên văn và chú giải theo Chu Hy, Luận Ngữ tập chú (bản in Tứ bộ bị yếu).

Chương này nói gì

一孔之见:大的境界可以学到,化的境界学不到,像天没有梯子可爬;一句话就看得出知不知,说话不能不慎。常有人问“陈子禽说子贡只是谦虚,孔子未必比他强,子贡怎么答”,上面是一孔录的回答。

白Tiếng Trung hiện đại

陈子禽认为子贡只因谦让才说孔子胜过自己,子贡批评他不谨慎,说君子一句话就能显出有知或无知,孔子不可企及,就像天不能沿着阶梯爬上去。若孔子得到国家或采邑,扶立百姓他们就能立足,引导他们便会跟从,安抚他们便来归附,发动他们便同心和睦,他活着光荣,死后令人悲哀,哪里赶得上。

Bản dịch ra tiếng Trung hiện đại theo cách đọc của Nhất Khổng Lục.

看Xem chương này

Chương này nối với

Nhân vật

Trần Cang3 chươngTử Cống38 chương

Bản đồ quan hệ toàn sách · Luận ngữ, bản AI tái dựng (PDF)

Đọc kỹ và đối chiếu

Dành cho ai muốn đọc sâu hoặc kiểm tra công việc của chúng tôi: chữ then chốt trong chú giải, ý kiến các nhà chú giải, dị văn, lời chú giải nguyên văn kèm trang gốc, âm đọc và đính chính. Bấm vào tiêu đề để mở. Phần giải thích đã được dịch; lời chú giải trích dẫn giữ nguyên văn tiếng Trung.

常Cách hiểu thông thường

陈子禽说子贡只是谦虚,孔子未必比他强,子贡怎么答?

注Chữ then chốt trong chú giải

“为恭,谓为恭敬推逊其师也”;“责子禽不谨言”;“阶,梯也。大可为也,化不可为也,故曰不可阶而升”;“立之,谓植其生也。道,引也,谓教之也。行,从也。绥,安也。来,归附也。动,谓鼓舞之也。和,所谓於变时雍。言其感应之妙,神速如此”。

说Các nhà chú giải khác nói gì

程子“此圣人之神化,上下与天地同流者也”;谢氏说看子贡这番话,“乃知晚年进德,盖极于高远也”。

家Các bản chú giải khác

Văn bản gốc của chúng tôi là Luận Ngữ tập chú của Chu Hy (ở trên). Dưới đây đặt các bản chú giải khác cạnh nhau: chú giải cổ thì lấy dòng đầu của phần sớ, kèm liên kết tới bản chụp khắc gỗ; bản hiện đại thì trích một đoạn dịch ngắn để so sánh. Phần “So với Chu Hy” do Nhất Khổng Lục viết, không phải trích dẫn.

皇侃《论语义疏》Đời Lương · bản khắc gỗ Nhật Bản năm 1750 · quyển 十

“云陳子禽云云者,子禽既非陳亢,當是同姓名之人也。”……

bản chụp khắc gỗ tập 5 tr. 47Về bản này

杨伯峻《论语译注》Trung Hoa thư cục · hiện đại, trích ngắn

“高贵人物由一句话表现他的有知,也由一句话表现他的无知,…”

Về bản này

钱穆《论语新解》hiện đại, trích ngắn

“你故意作为恭敬的吧?”

Về bản này

So với Chu Hy

Chú giảiĐiểmQuan hệĐộ chắcGhi chú
杨伯峻《论语译注》giốngđã định得邦家后立道绥动化民,非子贡声称已亲见孔治天下;朱立为植民生,杨译社会立足,义域相近而不全同现代概念。
钱穆《论语新解》giốngkhá chắc同以子禽疑贡恭让其师而贡申孔子不可阶升之高,立道绥动皆民感应、德位得其施;生荣死哀非以声名抵实际政治。
Trích dẫn trang nàyNhất Khổng Lục (Yikonglu), Luận Ngữ Tử Trương (thiên 19) 19.25 “子为恭也”, https://yikonglu.com/vi/lunyu/zi-zhang/25.html, bản ngày 2026-11-16.

Kiểm lần cuối: 2026-11-16. Các thay đổi được ghi ởtrang đính chính.

Thấy lỗi trong chương này? Gửi thư cho chúng tôi; kiểm xong sẽ ghi lên trang đính chính dưới tên bạn: email (image)

Theo dõi Nhất Khổng Lục

WeChat QR
Quét bằng WeChat để theo dõi tài khoản của chúng tôi; trả lời “目录” để xem toàn bộ mục lục. Hoặc hỏi chúng tôi qua thư
▶ Đăng ký trên YouTube