互鄉難與言,童子見,門人惑。子曰:與其進也,不與其退也,唯何甚?人潔己以進,與其潔也,不保其往也。Chương này nói gì
一孔按:少年收拾干净来求进,孔子认他眼下的干净,不翻旧账,也不预判将来,怀着这份心来就接。今例:年轻人刚出来去修车铺找活,老板娘没问以前,递给他一副手套。常有人问“一个名声不好的孩子来求见,孔子见不见”,上面是一孔录的回答。
白Tiếng Trung hiện đại
互乡这个地方的人难以和他们讲道理,那里有个少年来见孔子,学生们都觉得疑惑。孔子说:我赞许他上进,不赞许他退步,何必做得那么过分?人家把自己洗干净了来求进,就赞许他这份洁净,不必追究他过去如何。
Bản dịch ra tiếng Trung hiện đại theo cách đọc của Nhất Khổng Lục.
看Xem chương này
Chương này được đọc trong tập “述而八” của Nhất Khổng Lục:YouTubeBilibili
Chương này nối với
- Nhân vật
Đọc kỹ và đối chiếu
Dành cho ai muốn đọc sâu hoặc kiểm tra công việc của chúng tôi: chữ then chốt trong chú giải, ý kiến các nhà chú giải, dị văn, lời chú giải nguyên văn kèm trang gốc, âm đọc và đính chính. Bấm vào tiêu đề để mở. Phần giải thích đã được dịch; lời chú giải trích dẫn giữ nguyên văn tiếng Trung.
常Cách hiểu thông thường
一个名声不好的孩子来求见,孔子见不见?
注Chữ then chốt trong chú giải
“见”读贤遍反。“互乡,乡名。其人习于不善,难与言善。惑者,疑夫子不当见之也”。
说Các nhà chú giải khác nói gì
朱注“但许其能自洁耳,固不能保其前日所为之善恶也……盖不追其既往,不逆其将来,以是心至,斯受之耳”;“‘唯’字上下,疑又有阙文,大抵亦不为已甚之意”。
家Các bản chú giải khác
Văn bản gốc của chúng tôi là Luận Ngữ tập chú của Chu Hy (ở trên). Dưới đây đặt các bản chú giải khác cạnh nhau: chú giải cổ thì lấy dòng đầu của phần sớ, kèm liên kết tới bản chụp khắc gỗ; bản hiện đại thì trích một đoạn dịch ngắn để so sánh. Phần “So với Chu Hy” do Nhất Khổng Lục viết, không phải trích dẫn.
皇侃《论语义疏》Đời Lương · bản khắc gỗ Nhật Bản năm 1750 · quyển 四
“互鄉,鄉名也。”……
So với Chu Hy
| Chú giải | Điểm | Quan hệ | Độ chắc | Ghi chú |
|---|---|---|---|---|
| 钱穆《论语新解》 | giống | khá chắc | 同以许其洁己求进、不保证已往与退后,不宜拒其向善。朱疑章中错简而调次,钱所用正文次序未照调。 |
核Đối chiếu từng trích dẫn
Mỗi dòng chú giải được trích trong video: nguyên văn, ai nói, và trang trong bản gốc. “Thuật lại” là phần chúng tôi tóm tắt, không phải lời của nhà chú giải. Về bản này
| Đoạn trích | Nguồn | Trang |
|---|---|---|
| “见,贤遍反。互乡,乡名……往,前日也” | Chú của Chu Hy | tr. 102 |
| “言人洁己而来……大抵亦不为已甚之意/程子曰:圣人待物之洪如此” | 朱注、朱注引程子 | tr. 102 |
音Âm đọc
| Chữ | Trong câu | Đọc là |
|---|---|---|
| 互 | 互乡 | hù |
| 见 | 童子见 | xiàn |
| 与 | 难与言、与其进、与其洁、与许也 | yǔ |
| 唯 | 唯何甚 | wéi |
| 甚 | 何甚、已甚 | shèn |
页Trang bản gốc
Nhất Khổng Lục (Yikonglu), Luận Ngữ Thuật nhi (thiên 7) 7.28 “互乡难与言”, https://yikonglu.com/vi/lunyu/shu-er/28.html, bản ngày 2026-11-16.Kiểm lần cuối: 2026-11-16. Các thay đổi được ghi ởtrang đính chính.
Thấy lỗi trong chương này? Gửi thư cho chúng tôi; kiểm xong sẽ ghi lên trang đính chính dưới tên bạn: 

