一孔录

Bản tiếng Việt: giao diện và phần giải thích của Nhất Khổng Lục đã được dịch; lời chú giải trích dẫn giữ nguyên tiếng Trung. Bản tiếng Trung là bản chuẩn.

论语

Thư mục › Luận Ngữ › Dương Hóa (thiên 17)

Dương Hóa (thiên 17) · chương 7佛肸召

佛肸召,子欲往。子路曰:昔者由也聞諸夫子曰:親於其身為不善者,君子不入也。佛肸以中牟畔,子之往也,如之何!子曰:然。有是言也。不曰堅乎,磨而不磷;不曰白乎,涅而不緇。吾豈匏瓜也哉?焉能繫而不食?
Nguyên văn và chú giải theo Chu Hy, Luận Ngữ tập chú (bản in Tứ bộ bị yếu).

Chương này nói gì

一孔之见:一孔之见:磨而不磷是孔子说自己;自己还不够硬、不够白,先别急着去磨去染。今例:年轻会计想跟前辈去乱账公司,前辈说先把手艺练硬。常有人问:“磨而不磷,涅而不缁”,是谁都能拿来当去浑水的理由吗?上面是一孔录的回答。

白Tiếng Trung hiện đại

佛肸召孔子,孔子想去,子路便拿孔子从前“不进入亲自作恶者之党”的话,质问为何要到据中牟反叛的佛肸那里。孔子承认说过,却又说真正坚硬的磨不薄,真正洁白的染不黑,自己难道是只能挂着、不供食用的匏瓜。

Bản dịch ra tiếng Trung hiện đại theo cách đọc của Nhất Khổng Lục.

看Xem chương này

Chương này nối với

Câu lặp ở chỗ khác
Nhân vật

Tử Lộ41 chươngBật Hật

Bản đồ quan hệ toàn sách · Luận ngữ, bản AI tái dựng (PDF)

Đọc kỹ và đối chiếu

Dành cho ai muốn đọc sâu hoặc kiểm tra công việc của chúng tôi: chữ then chốt trong chú giải, ý kiến các nhà chú giải, dị văn, lời chú giải nguyên văn kèm trang gốc, âm đọc và đính chính. Bấm vào tiêu đề để mở. Phần giải thích đã được dịch; lời chú giải trích dẫn giữ nguyên văn tiếng Trung.

常Cách hiểu thông thường

“磨而不磷,涅而不缁”,是谁都能拿来当去浑水的理由吗?

注Chữ then chốt trong chú giải

“佛肸,晋大夫赵氏之中牟宰也”;“子路恐佛肸之浼夫子,故问此以止夫子之行。亲,犹自也。不入,不入其党也”;“磷,薄也。涅,染皁物。言人之不善,不能浼己”;“匏,瓠也。匏瓜系于一处而不能饮食,人则不如是也”。

说Các nhà chú giải khác nói gì

杨氏“磨不磷,涅不缁,而后无可无不可。坚白不足,而欲自试于磨涅,其不磷缁也者几希”;张敬夫“子路昔者之所闻,君子守身之常法。夫子今日之所言,圣人体道之大权也。然夫子于公山、佛肸之召皆欲往者,以天下无不可变之人,无不可为之事也。其卒不往者,知其人之终不可变,而事之终不可为耳。一则生物之仁,一则知人之智也”。佛肸是谁的人:邢疏指为赵简子之宰;今人杨伯峻作范氏、中行氏家臣。

家Các bản chú giải khác

Văn bản gốc của chúng tôi là Luận Ngữ tập chú của Chu Hy (ở trên). Dưới đây đặt các bản chú giải khác cạnh nhau: chú giải cổ thì lấy dòng đầu của phần sớ, kèm liên kết tới bản chụp khắc gỗ; bản hiện đại thì trích một đoạn dịch ngắn để so sánh. Phần “So với Chu Hy” do Nhất Khổng Lục viết, không phải trích dẫn.

皇侃《论语义疏》Đời Lương · bản khắc gỗ Nhật Bản năm 1750 · quyển 九

“胇肹召者,胇肹使人召於孔子。”……

bản chụp khắc gỗ tập 5 tr. 9Về bản này

杨伯峻《论语译注》Trung Hoa thư cục · hiện đại, trích ngắn

“佛肸叫孔子,孔子打算去。”

Về bản này

钱穆《论语新解》hiện đại, trích ngắn

“佛肸来召孔子,孔子考虑欲往。”

Về bản này

So với Chu Hy

Chú giảiĐiểmQuan hệĐộ chắcGhi chú
杨伯峻《论语译注》佛肸身份nghĩa chữđã định杨作范中行家臣抗赵简子,朱作赵氏中牟宰;坚白不染与匏瓜不用之喻相同,归属不能混写。
钱穆《论语新解》giốngkhá chắc同以磨涅不能损本质喻不善者不能浼己,孔子不愿如匏瓜系而无用;钱明区分欲往初意与最终未往,非已替佛肸效力。
Trích dẫn trang nàyNhất Khổng Lục (Yikonglu), Luận Ngữ Dương Hóa (thiên 17) 17.7 “佛肸召”, https://yikonglu.com/vi/lunyu/yang-huo/7.html, bản ngày 2026-11-16.

Kiểm lần cuối: 2026-11-16. Các thay đổi được ghi ởtrang đính chính.

Thấy lỗi trong chương này? Gửi thư cho chúng tôi; kiểm xong sẽ ghi lên trang đính chính dưới tên bạn: email (image)

Theo dõi Nhất Khổng Lục

WeChat QR
Quét bằng WeChat để theo dõi tài khoản của chúng tôi; trả lời “目录” để xem toàn bộ mục lục. Hoặc hỏi chúng tôi qua thư
▶ Đăng ký trên YouTube