子貢曰:君子亦有惡乎?子曰:有惡:惡稱人之惡者,惡居下流而訕上者,惡勇而無禮者,惡果敢而窒者。曰:賜也亦有惡乎?惡徼以為知者,惡不孫以為勇者,惡訐以為直者。Chương này nói gì
一孔之见:仁者不是不恶,是恶得对;把偷看当聪明、把无礼当勇、把揭短当直,都是拿坏毛病冒充好品性。常有人问“君子也会讨厌人吗?孔子和子贡各讨厌哪几种”,上面是一孔录的回答。
白Tiếng Trung hiện đại
子贡问君子是否也有厌恶的人,孔子说有,厌恶宣扬别人坏处的人、在下毁谤在上的人、有勇无礼的人、果断却闭塞不通的人,又问子贡厌恶什么。子贡说,厌恶把窥察别人的私事当作聪明、把不谦逊当勇敢、把揭人隐私当正直的人。
Bản dịch ra tiếng Trung hiện đại theo cách đọc của Nhất Khổng Lục.
看Xem chương này
Chương này nối với
- Nhân vật
Đọc kỹ và đối chiếu
Dành cho ai muốn đọc sâu hoặc kiểm tra công việc của chúng tôi: chữ then chốt trong chú giải, ý kiến các nhà chú giải, dị văn, lời chú giải nguyên văn kèm trang gốc, âm đọc và đính chính. Bấm vào tiêu đề để mở. Phần giải thích đã được dịch; lời chú giải trích dẫn giữ nguyên văn tiếng Trung.
常Cách hiểu thông thường
君子也会讨厌人吗?孔子和子贡各讨厌哪几种?
注Chữ then chốt trong chú giải
“讪,谤毁也。窒,不通也。称人恶,则无仁厚之意。下讪上,则无忠敬之心。勇无礼,则为乱。果而窒,则妄作。故夫子恶之”;“恶徼以下,子贡之言也。徼,伺察也。讦,谓攻发人之阴私”。
说Các nhà chú giải khác nói gì
杨氏“仁者无不爱,则君子疑若无恶矣。子贡之有是心也,故问焉以质其是非”;侯氏“圣贤之所恶如此,所谓唯仁者能恶人也”。
家Các bản chú giải khác
Văn bản gốc của chúng tôi là Luận Ngữ tập chú của Chu Hy (ở trên). Dưới đây đặt các bản chú giải khác cạnh nhau: chú giải cổ thì lấy dòng đầu của phần sớ, kèm liên kết tới bản chụp khắc gỗ; bản hiện đại thì trích một đoạn dịch ngắn để so sánh. Phần “So với Chu Hy” do Nhất Khổng Lục viết, không phải trích dẫn.
皇侃《论语义疏》Đời Lương · bản khắc gỗ Nhật Bản năm 1750 · quyển 九
“云子貢問云云者,惡,謂憎疾也。”……
So với Chu Hy
| Chú giải | Điểm | Quan hệ | Độ chắc | Ghi chú |
|---|---|---|---|---|
| 杨伯峻《论语译注》 | 下流 | nghĩa chữ | đã định | 杨删流字为衍文,朱留正文而释下讪上;徼为智、讦为直之伪均可恶,不是反对揭一切过失。 |
| 钱穆《论语新解》 | giống | khá chắc | 同以称恶、讪上、勇无礼、果而窒为所恶;子贡的徼知、不逊作勇、讦作直亦是似德害真,恶人不离义理。 |
Nhất Khổng Lục (Yikonglu), Luận Ngữ Dương Hóa (thiên 17) 17.24 “君子亦有恶乎”, https://yikonglu.com/vi/lunyu/yang-huo/24.html, bản ngày 2026-11-16.Kiểm lần cuối: 2026-11-16. Các thay đổi được ghi ởtrang đính chính.
Thấy lỗi trong chương này? Gửi thư cho chúng tôi; kiểm xong sẽ ghi lên trang đính chính dưới tên bạn: 
