Chương này nói gì
一孔之见:这里的小人是说眼界窄,不是骂人坏;说到做到能自守,孔子仍有取,只是撑不起一个士。今例:答应的一定做、明知做错也做到底的人,硬邦邦,可比满嘴跑火车的强。常有人问:“言必信,行必果”是好话,孔子为什么说它是小人?上面是一孔录的回答。
白Tiếng Trung hiện đại
子贡问怎样算士,孔子说,行己知耻,出使不辱君命就算士;再问次一等,答宗族称孝、乡里称弟,再问其次,答言必兑现、做事必坚持到底,虽是拘执浅狭的人,也还能列为其次。子贡问如今从政者怎样,孔子叹道,那些器量像斗筲一样小的人,哪里值得算上。
Bản dịch ra tiếng Trung hiện đại theo cách đọc của Nhất Khổng Lục.
看Xem chương này
Chương này nối với
- Cùng hỏi, khác đáp
Hỏi về kẻ sĩ: 3 lần trong sách. Mỗi lần một người hỏi, mỗi lần một câu trả lời khác:
- Câu lặp ở chỗ khác
- Luận Ngữ 13.28 子路問曰:何如斯可謂之士矣?……
- Nhân vật
Đọc kỹ và đối chiếu
Dành cho ai muốn đọc sâu hoặc kiểm tra công việc của chúng tôi: chữ then chốt trong chú giải, ý kiến các nhà chú giải, dị văn, lời chú giải nguyên văn kèm trang gốc, âm đọc và đính chính. Bấm vào tiêu đề để mở. Phần giải thích đã được dịch; lời chú giải trích dẫn giữ nguyên văn tiếng Trung.
常Cách hiểu thông thường
“言必信,行必果”是好话,孔子为什么说它是小人?
注Chữ then chốt trong chú giải
“硁”读坑,“筲”读烧。“此其志有所不为,而其材足以有为者也”;“此本立而材不足者,故为其次”;“果,必行也。硁,小石之坚确者。小人,言其识量之浅狭也。此其本末皆无足观,然亦不害其为自守也,故圣人犹有取焉”;“子贡之问每下,故夫子以是警之”。
说Các nhà chú giải khác nói gì
程子“子贡之意,盖欲为皎皎之行,闻于人者。夫子告之,皆笃实自得之事”。
家Các bản chú giải khác
Văn bản gốc của chúng tôi là Luận Ngữ tập chú của Chu Hy (ở trên). Dưới đây đặt các bản chú giải khác cạnh nhau: chú giải cổ thì lấy dòng đầu của phần sớ, kèm liên kết tới bản chụp khắc gỗ; bản hiện đại thì trích một đoạn dịch ngắn để so sánh. Phần “So với Chu Hy” do Nhất Khổng Lục viết, không phải trích dẫn.
皇侃《论语义疏》Đời Lương · bản khắc gỗ Nhật Bản năm 1750 · quyển 七
“云子貢問云云者,謂問在朝為士之法,是卿大夫可知也。”……
So với Chu Hy
| Chú giải | Điểm | Quan hệ | Độ chắc | Ghi chú |
|---|---|---|---|---|
| 杨伯峻《论语译注》 | 士有层次 | nghĩa chữ | khá chắc | 知耻不辱命优于仅谨信,硁硁虽小犹可列次;斗筲杨记容五升,朱记一斗二升,器量考释有差。 |
| 钱穆《论语新解》 | 同分士之高下 | nghĩa chữ | khá chắc | 行己有耻使不辱命为先、宗族乡里称孝弟次之、硁硁必信果再次,斗筲不足数;非将言信行果全盘斥恶。 |
核Đối chiếu từng trích dẫn
Mỗi dòng chú giải được trích trong video: nguyên văn, ai nói, và trang trong bản gốc. “Thuật lại” là phần chúng tôi tóm tắt, không phải lời của nhà chú giải. Về bản này
| Đoạn trích | Nguồn | Trang |
|---|---|---|
| “此其志有所不为……不独贵于能言而已;此本立而材不足者故为其次;果必行也……不复可为士矣;今之从政者……以是警之” | Chú của Chu Hy | tr. 182 tr. 183 |
| “程子曰子贡之意……皆笃实自得之事” | Trình Di, Chu Hy dẫn | tr. 183 |
Nhất Khổng Lục (Yikonglu), Luận Ngữ Tử Lộ (thiên 13) 13.20 “子贡问士”, https://yikonglu.com/vi/lunyu/zi-lu/20.html, bản ngày 2026-11-16.Kiểm lần cuối: 2026-11-16. Các thay đổi được ghi ởtrang đính chính.
Thấy lỗi trong chương này? Gửi thư cho chúng tôi; kiểm xong sẽ ghi lên trang đính chính dưới tên bạn: 


