子曰:泰伯,其可謂至德也已矣。三以天下讓,民無得而稱焉。Chương này nói gì
一孔按:泰伯本可以得天下,却再三让出,还让得不留痕迹,百姓连夸都找不到由头,这才是德到了顶。今例:老店交接,姐姐把钥匙放进妹妹手里就走,街坊问起,妹妹也说不清她为什么走。常有人问“让掉天下,为什么没人夸”,上面是一孔录的回答。
白Tiếng Trung hiện đại
孔子说:泰伯,可算是德行到了顶点了!他再三把天下让出去,让得不露痕迹,百姓竟找不出话来称颂他。
Bản dịch ra tiếng Trung hiện đại theo cách đọc của Nhất Khổng Lục.
看Xem chương này
Chương này được đọc trong tập “泰伯一” của Nhất Khổng Lục:YouTubeBilibili
Chương này nối với
- Câu lặp ở chỗ khác
- Luận Ngữ 8.20 舜有臣五人而天下治。武王曰:……
- Nhân vật
Đọc kỹ và đối chiếu
Dành cho ai muốn đọc sâu hoặc kiểm tra công việc của chúng tôi: chữ then chốt trong chú giải, ý kiến các nhà chú giải, dị văn, lời chú giải nguyên văn kèm trang gốc, âm đọc và đính chính. Bấm vào tiêu đề để mở. Phần giải thích đã được dịch; lời chú giải trích dẫn giữ nguyên văn tiếng Trung.
常Cách hiểu thông thường
让掉天下,为什么没人夸?
注Chữ then chốt trong chú giải
“大王”的“大”读太。“泰伯,周大王之长子。至德,谓德之至极,无以复加者也。三让,谓固逊也。无得而称,其逊隐微,无迹可见也”。
说Các nhà chú giải khác nói gì
朱注“以泰伯之德,当商周之际,固足以朝诸侯有天下矣,乃弃不取,而又泯其迹焉,则其德之至极为何如哉!盖其心即夷齐扣马之心,而事之难处有甚焉者”。
家Các bản chú giải khác
Văn bản gốc của chúng tôi là Luận Ngữ tập chú của Chu Hy (ở trên). Dưới đây đặt các bản chú giải khác cạnh nhau: chú giải cổ thì lấy dòng đầu của phần sớ, kèm liên kết tới bản chụp khắc gỗ; bản hiện đại thì trích một đoạn dịch ngắn để so sánh. Phần “So với Chu Hy” do Nhất Khổng Lục viết, không phải trích dẫn.
皇侃《论语义疏》Đời Lương · bản khắc gỗ Nhật Bản năm 1750 · quyển 四
“云泰伯其可謂至德也已矣者,泰伯,周太王之長子也。”……
So với Chu Hy
| Chú giải | Điểm | Quan hệ | Độ chắc | Ghi chú |
|---|---|---|---|---|
| 杨伯峻《论语译注》 | 三让 | nghĩa chữ | khá chắc | 均不拘三次;杨指出当时周尚无天下、为推本之说,朱以泰伯不从翦商而隐让说明至德,传说动机层次不同。 |
| 钱穆《论语新解》 | giống | khá chắc | 同以泰伯为太王长子、至德为德之极。钱详列让国与让天下关系及三让事迹诸说,朱主以三为固逊、让迹隐微不可称,不宜将三固定为三件史事。 |
核Đối chiếu từng trích dẫn
Mỗi dòng chú giải được trích trong video: nguyên văn, ai nói, và trang trong bản gốc. “Thuật lại” là phần chúng tôi tóm tắt, không phải lời của nhà chú giải. Về bản này
| Đoạn trích | Nguồn | Trang |
|---|---|---|
| “泰伯,周大王之长子……是为武王” | Chú của Chu Hy | tr. 106 tr. 107 |
| “夫以泰伯之德……泰伯不从,事见春秋传” | Chú của Chu Hy | tr. 107 |
音Âm đọc
| Chữ | Trong câu | Đọc là |
|---|---|---|
| 称 | 无得而称 | chēng |
Nhất Khổng Lục (Yikonglu), Luận Ngữ Thái Bá (thiên 8) 8.1 “泰伯其可谓至德”, https://yikonglu.com/vi/lunyu/tai-bo/1.html, bản ngày 2026-11-16.Kiểm lần cuối: 2026-11-16. Các thay đổi được ghi ởtrang đính chính.
Thấy lỗi trong chương này? Gửi thư cho chúng tôi; kiểm xong sẽ ghi lên trang đính chính dưới tên bạn: 


