一孔录天是什么、天意能不能知道。
Mỗi chủ đề chia theo sách, liệt kê các chương mà nguyên văn có nhắc tới: chương đã giảng có kèm cách đọc của chúng tôi, chương chưa giảng chỉ có nguyên văn.
Luận Ngữ33 chương
“天何言哉”“获罪于天，无所祷也”。
- 2.4Mười lăm tuổi dốc chí vào học
子曰：吾十有五而志于学，三十而立，四十而不惑，五十而知天命，六十而耳顺，七十而从心所欲，不逾矩。
Không phải tấm bằng tự động cấp khi đến tuổi, mà là một con đường học.
- 3.2Ba nhà lấy bài Ung để dọn lễ
三家者以雍彻。子曰：相维辟公，天子穆穆，奚取于三家之堂？
Bài hát mình hát mà chính mình cũng không hiểu. Ngày nay: tiệm nhỏ treo băng rôn “Nhiệt liệt chào mừng các nguyên thủ quốc gia”.
- 3.11Có người hỏi về lễ đế
或问禘之说。子曰：不知也。知其说者之于天下也，其如示诸斯乎！指其掌。
Nói “không biết” không có nghĩa là thật không biết.
- 3.13Thà nịnh thần bếp
王孙贾问曰：与其媚于奥，宁媚于灶，何谓也？子曰：不然。获罪于天，无所祷也。
Làm đúng việc thì với ai cũng dễ nói; làm sai thì thân với ai cũng vô ích.
- 3.24Quan giữ ải đất Nghi xin gặp
仪封人请见，曰：君子之至于斯也，吾未尝不得见也。从者见之。出曰：二三子何患于丧乎？天下之无道也久矣，天将以夫子为木铎。
Một viên quan nhỏ, gặp một lần đã thấy được tầm vóc của Khổng Tử. Ngày nay: thầy giáo già bị điều khỏi bục giảng mở lớp miễn phí trong khu phố, người đến nghe còn đông hơn lớp cũ.
- 4.10Không định trước nên hay không, chỉ theo nghĩa
子曰：君子之于天下也，无适也，无莫也，义之与比。
Không định sẵn, không khước từ sẵn, chỉ xét có hợp nghĩa hay không; “thế nào cũng được” mà không có nghĩa làm chủ thì là làm bừa. Ngày nay: trọng tài biên không định trước ai nên thắng, chỉ cúi xuống xem quả bóng này có chạm vạch hay không.
- 5.12Văn chương của Thầy có thể được nghe
子贡曰：夫子之文章，可得而闻也；夫子之言性与天道，不可得而闻也。
“Văn chương” không phải bài văn viết ra, mà là đức hạnh hiện ra ngoài qua cử chỉ lời nói; về tính và đạo trời Khổng Tử ít nói chứ không phải không nói, môn hạ dạy theo thứ bậc, đến lúc này Tử Cống mới lần đầu được nghe; câu này là tán thán chứ không phải than phiền. Ngày nay: học việc trong bếp thái rau ba năm, đến hôm nay bếp trưởng mới giảng cho cô về lửa.
- 6.26子见南子chưa giảng
子见南子，子路不说。夫子矢之曰：予所否者，天厌之！天厌之！
- 7.22天生德于予chưa giảng
子曰：天生德于予，桓魋其如予何？
- 8.1泰伯chưa giảng
子曰：泰伯，其可谓至德也已矣！三以天下让，民无得而称焉。
- 8.13笃信好学chưa giảng
子曰：笃信好学，守死善道。危邦不入，乱邦不居。天下有道则见，无道则隐。邦有道，贫且贱焉，耻也；邦无道，富且贵焉，耻也。
- 8.18巍巍乎chưa giảng
子曰：巍巍乎！舜禹之有天下也，而不与焉。
- 8.19大哉chưa giảng
子曰：大哉！尧之为君也。巍巍乎！唯天为大，唯尧则之。荡荡乎！民无能名焉。巍巍乎！其有成功也。焕乎！其有文章。
- 8.20舜有臣五人而天下治chưa giảng
舜有臣五人而天下治。武王曰：予有乱臣十人。孔子曰：才难，不其然乎？唐、虞之际，于斯为盛。有妇人焉，九人而已。三分天下有其二，以服事殷。周之德，其可谓至德也已矣。
- 9.5子畏于匡chưa giảng
子畏于匡。曰：文王既没，文不在兹乎？天之将丧斯文也，后死者不得与于斯文也；天之未丧斯文也，匡人其如予何？
- 9.6夫子圣者与chưa giảng
大宰问于子贡曰：夫子圣者与？何其多能也？子贡曰：固天纵之将圣，又多能也。子闻之，曰：大宰知我乎？吾少也贱，故多能鄙事。君子多乎哉？不多也。牢曰：子云，吾不试，故艺。
- 9.11子疾病chưa giảng
子疾病，子路使门人为臣。病间，曰：久矣哉！由之行诈也，无臣而为有臣。吾谁欺？欺天乎？且予与其死于臣之手也，无宁死于二三子之手乎？且予纵不得大葬，予死于道路乎？
- 11.8颜渊死子曰噫chưa giảng
颜渊死。子曰：噫！天丧予！天丧予！
- 12.1颜渊问仁chưa giảng
颜渊问仁。子曰：克己复礼为仁。一日克己复礼，天下归仁焉。为仁由己，而由人乎哉？颜渊曰：请问其目。子曰：非礼勿视，非礼勿听，非礼勿言，非礼勿动。颜渊曰：回虽不敏，请事斯语矣。
- 12.5人皆有兄弟chưa giảng
司马牛忧曰：人皆有兄弟，我独亡。子夏曰：商闻之矣：死生有命，富贵在天。君子敬而无失，与人恭而有礼。四海之内，皆兄弟也。君子何患乎无兄弟也？
- 12.22樊迟问仁chưa giảng
樊迟问仁。子曰：爱人。问知。子曰：知人。樊迟未达。子曰：举直错诸枉，能使枉者直。樊迟退，见子夏。曰：乡也，吾见于夫子而问知，子曰：举直错诸枉，能使枉者直。何谓也？子夏曰：富哉言乎！舜有天下，选于众，举皋陶，不仁者远矣。汤有天下，选于众，举伊尹，不仁者远矣。
- 14.6羿善射chưa giảng
南宫适问于孔子曰：羿善射，奡荡舟，俱不得其死然；禹稷躬稼，而有天下。夫子不答，南宫适出。子曰：君子哉若人！尚德哉若人！
- 14.18管仲非仁者与chưa giảng
子贡曰：管仲非仁者与？桓公杀公子纠，不能死，又相之。子曰：管仲相桓公，霸诸侯，一匡天下，民到于今受其赐。微管仲，吾其被发左衽矣。岂若匹夫匹妇之为谅也，自经于沟渎而莫之知也。
- 14.37莫我知也夫chưa giảng
子曰：莫我知也夫！子贡曰：何为其莫知子也？子曰：不怨天，不尤人。下学而上达。知我者其天乎！
- 16.2天下有道chưa giảng
孔子曰：天下有道，则礼乐征伐自天子出；天下无道，则礼乐征伐自诸侯出。自诸侯出，盖十世希不失矣；自大夫出，五世希不失矣；陪臣执国命，三世希不失矣。天下有道，则政不在大夫。天下有道，则庶人不议。
- 16.8君子有三畏chưa giảng
孔子曰：君子有三畏：畏天命，畏大人，畏圣人之言。小人不知天命而不畏也，狎大人，侮圣人之言。
- 17.6子张问仁于孔子chưa giảng
子张问仁于孔子。孔子曰：能行五者于天下，为仁矣。请问之。曰：恭、宽、信、敏、惠。恭则不侮，宽则得众，信则人任焉，敏则有功，惠则足以使人。
- 17.19予欲无言chưa giảng
子曰：予欲无言。子贡曰：子如不言，则小子何述焉？子曰：天何言哉？四时行焉，百物生焉，天何言哉？
- 17.21宰我问chưa giảng
宰我问：三年之丧，期已久矣。君子三年不为礼，礼必坏；三年不为乐，乐必崩。旧谷既没，新谷既升，钻燧改火，期可已矣。子曰：食夫稻，衣夫锦，于女安乎？曰：安。女安则为之！夫君子之居丧，食旨不甘，闻乐不乐，居处不安，故不为也。今女安，则为之！宰我出。子曰：予之不仁也！子生三年，然后免于父母之怀。夫三年之丧，天下之通丧也。予也有三年之爱于其父母乎？
- 18.6长沮、桀溺耦而耕chưa giảng
长沮、桀溺耦而耕，孔子过之，使子路问津焉。长沮曰：夫执舆者为谁？子路曰：为孔丘。曰：是鲁孔丘与？曰：是也。曰：是知津矣。问于桀溺，桀溺曰：子为谁？曰：为仲由。曰：是鲁孔丘之徒与？对曰：然。曰：滔滔者天下皆是也，而谁以易之？且而与其从辟人之士也，岂若从辟世之士哉？耰而不辍。子路行以告。夫子怃然曰：鸟兽不可与同群，吾非斯人之徒与而谁与？天下有道，丘不与易也。
- 19.20纣之不善chưa giảng
子贡曰：纣之不善，不如是之甚也。是以君子恶居下流，天下之恶皆归焉。
- 19.25子为恭也chưa giảng
陈子禽谓子贡曰：子为恭也，仲尼岂贤于子乎？子贡曰：君子一言以为知，一言以为不知，言不可不慎也。夫子之不可及也，犹天之不可阶而升也。夫子之得邦家者，所谓立之斯立，道之斯行，绥之斯来，动之斯和。其生也荣，其死也哀，如之何其可及也。
- 20.1咨尔舜chưa giảng
尧曰：咨！尔舜！天之历数在尔躬。允执其中。四海困穷，天禄永终。舜亦以命禹。曰：予小子履，敢用玄牡，敢昭告于皇皇后帝：有罪不敢赦。帝臣不蔽，简在帝心。朕躬有罪，无以万方；万方有罪，罪在朕躬。周有大赉，善人是富。虽有周亲，不如仁人。百姓有过，在予一人。谨权量，审法度，修废官，四方之政行焉。兴灭国，继绝世，举逸民，天下之民归心焉。所重：民、食、丧、祭。宽则得众，信则民任焉，敏则有功，公则说。
