一孔录

Bản tiếng Việt: giao diện và phần giải thích của Nhất Khổng Lục đã được dịch; lời chú giải trích dẫn giữ nguyên tiếng Trung. Bản tiếng Trung là bản chuẩn.

Thư mục › Luận Ngữ

Luận Ngữ, thiên 3 · 26 trên 26 chươngBát dật (thiên 3)

Mỗi chương có nguyên văn, chữ then chốt trong chú giải, ý kiến các nhà chú giải khác và cách đọc của Nhất Khổng Lục, kèm video.

  1. 3.1Tám hàng múa ở sân nhàBốn hàng múa thừa ra đo được lòng người đã cứng đến mức nào. Ngày nay: họp mà ngồi vào ghế của sếp.
  2. 3.2Ba nhà lấy bài Ung để dọn lễBài hát mình hát mà chính mình cũng không hiểu. Ngày nay: tiệm nhỏ treo băng rôn “Nhiệt liệt chào mừng các nguyên thủ quốc gia”.
  3. 3.3Người mà không có nhân thì lễ làm gìBày đủ tám hàng, hát thơ thiên tử — người không đúng thì lễ nhạc cũng chẳng làm gì được.
  4. 3.4Lâm Phóng hỏi gốc của lễKhi hai bên đều lệch, thà lệch về phía gốc. Ngày nay: một mâm đầy món so với một bát mì.
  5. 3.5Di Địch có vuaMắng không phải Di Địch mà là người nhà mình. Ngày nay: tiệm lâu đời mà mỗi chi tự giữ sổ sách riêng.
  6. 3.6Họ Quý tế núi TháiNgười cần cứu là họ Quý, không phải núi Thái. Ngày nay: làm dưới quyền một ông chủ mà khuyên không được.
  7. 3.7Quân tử không tranhBia bắn không biết nói dối; tranh là tranh xem tay mình có vững không.
  8. 3.8Vẽ sau nền trắngNền không phẳng thì màu gì phết lên cũng loang lổ.
  9. 3.9Văn hiến không đủKhổng Tử nói được, nhưng không chịu chỉ dựa vào miệng mình. Ngày nay: công thức nấu ăn của bà, thứ thiếu là người đứng bên bếp.
  10. 3.10Lễ đế sau khi rót rượuTìm về trước thì sách và người đã mất; nhìn trước mắt thì lễ còn mà lòng không còn.
  11. 3.11Có người hỏi về lễ đếNói “không biết” không có nghĩa là thật không biết.
  12. 3.12Tế như có mặtHình thức của lễ có thể bày theo sách; tấm lòng trong lễ thì người tế phải tự mang đến.
  13. 3.13Thà nịnh thần bếpLàm đúng việc thì với ai cũng dễ nói; làm sai thì thân với ai cũng vô ích.
  14. 3.14Nhà Chu soi vào hai đờiTheo Chu là theo cái công phu nhìn người trước mà sửa cho tốt dần. Ngày nay: các món trong bữa cơm tất niên.
  15. 3.15Vào Thái miếu việc gì cũng hỏiLàm ba mươi năm rồi vẫn phải đối chiếu lại.
  16. 3.16Bắn không cốt xuyên daSo cái luyện được, không so cái sinh ra đã có.
  17. 3.17Con dê cáo sócCon dê là dấu hiệu của lễ; giữ dấu hiệu thì lễ còn nhận ra được, còn khôi phục được. Ngày nay: tiệm lâu đời ngày Đông chí vẫn nấu một nồi theo công thức cũ, không bán.
  18. 3.18Thờ vua cho trọn lễKhông làm thêm chút nào, lễ vốn đòi như vậy; Khổng Tử chỉ nói “người ta cho là nịnh”, không mắng lại. Ngày nay: đến họp sớm, điền đủ giấy thanh toán, bị cười là ra vẻ tích cực.
  19. 3.19Vua sai bề tôi bằng lễNgười hai bên đều chỉ nhìn đầu của mình; Định Công là vua, nên được trả lời phần của chính mình. Ngày nay: người dẫn nhóm trước hết hỏi mình cho người ta đủ thể diện chưa; người làm việc trước hết hỏi việc mình đã làm tới nơi chưa.
  20. 3.20Quan thư: vui mà không dâmKhông phải ít tình, mà là tình đầy mà không quá. Ngày nay: đọc lời thề trong đám cưới mà khóc, lau nước mắt rồi đọc nốt câu cuối.
  21. 3.21Ai Công hỏi về cây xãBa chữ “không” không phải là thôi bỏ qua, mà là trách nặng, để sau này anh ta thận trọng. Ngày nay: chuyển tiếp tin chưa kiểm chứng trong nhóm chat — nút thu hồi chỉ có hai phút.
  22. 3.22Khí lượng của Quản Trọng nhỏKhổng Tử không nói thẳng nhỏ ở đâu, mà nhìn ra từ sự xa hoa và tiếm lễ. Ngày nay: công ty lớn lên, phòng làm việc của sếp như cung điện, quy củ chỉ áp cho người khác.
  23. 3.23Khổng Tử bàn nhạc với Thái sư nước LỗTrước hợp, rồi hòa, trong hòa mỗi phần đều rõ, nối liền tới cuối. Ngày nay: dàn hợp xướng vừa cất tiếng phải đều, đều rồi phải hòa, mỗi bè vẫn nghe ra, hát một hơi tới cuối.
  24. 3.24Quan giữ ải đất Nghi xin gặpMột viên quan nhỏ, gặp một lần đã thấy được tầm vóc của Khổng Tử. Ngày nay: thầy giáo già bị điều khỏi bục giảng mở lớp miễn phí trong khu phố, người đến nghe còn đông hơn lớp cũ.
  25. 3.25Nhạc Thiều tận mỹ tận thiệnKhác ở đường đến: một bên được nhường, một bên đánh mà có. Ngày nay: hai chiến thắng đẹp như nhau, một trận thắng chính diện, một trận đối thủ chấn thương bỏ cuộc, đứng trên bục nhận giải thấy khác vị.
  26. 3.26Ở trên mà không khoan dungKhông phải xem thấy tệ, mà là chẳng còn gì để xem. Ngày nay: người đứng ở cửa linh đường gọi điện bàn chuyện làm ăn — tiền phúng dù dày cũng chẳng ai nhớ ông ta đã đến.

Theo dõi Nhất Khổng Lục

WeChat QR
Quét bằng WeChat để theo dõi tài khoản của chúng tôi; trả lời “目录” để xem toàn bộ mục lục. Hoặc hỏi chúng tôi qua thư
▶ Đăng ký trên YouTube