一孔录子曰：君子无所争，必也射乎！揖让而升，下而饮。其争也君子。Khổng Tử nói: Người quân tử không tranh gì, nếu có thì chỉ ở việc bắn cung! Vái nhường mà lên, xuống thì uống rượu. Cái tranh ấy là tranh của người quân tử.
Bấm vào bất kỳ câu nào của nguyên văn để sao chép kèm nguồn.
Chương này nói gì
Bia bắn không biết nói dối; tranh là tranh xem tay mình có vững không.
白Tiếng Trung hiện đại
孔子说：君子没有什么可争的，如果有，那就是射箭比赛吧！比赛时，互相作揖谦让，然后上场；射完下来，赢的请输的喝酒。这样的争，是君子之争。
Bản dịch ra tiếng Trung hiện đại theo cách đọc của Nhất Khổng Lục.
看Xem chương này
Chương này được đọc trong tập “八佾二” của Nhất Khổng Lục:YouTubeBilibili(ở Trung Quốc đại lục hãy dùng Bilibili)
Đọc kỹ và đối chiếu
Dành cho ai muốn đọc sâu hoặc kiểm tra công việc của chúng tôi: chữ then chốt trong chú giải, ý kiến các nhà chú giải, dị văn, lời chú giải nguyên văn kèm trang gốc, âm đọc và đính chính. Bấm vào tiêu đề để mở. Phần giải thích đã được dịch; lời chú giải trích dẫn giữ nguyên văn tiếng Trung.
注Chữ then chốt trong chú giải
ẩm (uống) đọc khứ thanh; “大射之礼，耦进三揖而后升堂” – lễ đại xạ, từng cặp tiến lên, vái ba lần rồi lên thềm; “胜者乃揖不胜者升，取觯立饮” – người thắng vái mời người thua lên, cầm chén đứng uống; “其争也雍容揖逊” – cái tranh của họ ung dung, vái nhường.
家Các bản chú giải khác
Văn bản gốc của chúng tôi là Luận Ngữ tập chú của Chu Hy (ở trên). Dưới đây đặt các bản chú giải khác cạnh nhau: chú giải cổ thì lấy dòng đầu của phần sớ, kèm liên kết tới bản chụp khắc gỗ; bản hiện đại thì trích một đoạn dịch ngắn để so sánh. Phần “So với Chu Hy” do Nhất Khổng Lục viết, không phải trích dẫn.
So với Chu Hy
| Chú giải | Điểm | Quan hệ | Độ chắc | Ghi chú |
|---|---|---|---|---|
| 钱穆《论语新解》 | khác | khá chắc | Ngắt câu khác nhau: Tiền nối 升下, tách 而饮 ra; Chu đọc 揖让而升, 下而饮. Ý chính lấy lễ hóa sự tranh trong việc bắn là giống nhau. | |
| 杨伯峻《论语译注》 | giống | đã định | Quân tử trong lễ bắn vẫn vái nhường, người thua uống rượu; Chu kể kỹ người thắng vái người thua lên uống, chú Dương cũng chỉ lễ bắn chứ không phải tranh thắng vô lễ. |
核Đối chiếu từng trích dẫn
Mỗi dòng chú giải được trích trong video: nguyên văn, ai nói, và trang trong bản gốc. “Thuật lại” là phần chúng tôi tóm tắt, không phải lời của nhà chú giải. Về bản này
| Đoạn trích | Nguồn | Trang |
|---|---|---|
| “饮，去声。揖让而升者，大射之礼，耦进三揖而后升堂也。下而饮，谓射毕揖降，以俟众耦皆降，胜者乃揖不胜者升，取觯立饮也” | Chú của Chu Hy | tr. 40 |
| “言君子恭逊不与人争，惟于射而后有争。然其争也雍容揖逊乃如此，则其争也君子，而非若小人之争矣” | Chú của Chu Hy | tr. 40 |
音Âm đọc
| Chữ | Trong câu | Đọc là |
|---|---|---|
| 揖 | 揖让 | yī |
| 饮 | 下而饮 | yìn |
页Trang bản gốc
Nhất Khổng Lục (Yikonglu), Luận Ngữ Bát dật (thiên 3) 3.7 “Quân tử không tranh”, https://yikonglu.com/vi/lunyu/ba-yi/7.html, bản ngày 2026-11-06.Kiểm lần cuối: 2026-11-06. Các thay đổi được ghi ởtrang đính chính.
Thấy lỗi trong chương này? Gửi thư cho chúng tôi; kiểm xong sẽ ghi lên trang đính chính dưới tên bạn: 
