一孔录子贡欲去告朔之饩羊。子曰：赐也，尔爱其羊，我爱其礼。Tử Cống muốn bỏ con dê dùng trong lễ cáo sóc. Khổng Tử nói: Tứ à, anh tiếc con dê, ta tiếc cái lễ.
Bấm vào bất kỳ câu nào của nguyên văn để sao chép kèm nguồn.
Chương này nói gì
Con dê là dấu hiệu của lễ; giữ dấu hiệu thì lễ còn nhận ra được, còn khôi phục được. Ngày nay: tiệm lâu đời ngày Đông chí vẫn nấu một nồi theo công thức cũ, không bán.
白Tiếng Trung hiện đại
子贡想把每月初一告祭祖庙用的那只活羊省掉。孔子说：赐啊，你爱惜的是那只羊，我爱惜的是那份礼。
Bản dịch ra tiếng Trung hiện đại theo cách đọc của Nhất Khổng Lục.
看Xem chương này
Chương này được đọc trong tập “八佾五” của Nhất Khổng Lục:YouTubeBilibili(ở Trung Quốc đại lục hãy dùng Bilibili)
Đọc kỹ và đối chiếu
Dành cho ai muốn đọc sâu hoặc kiểm tra công việc của chúng tôi: chữ then chốt trong chú giải, ý kiến các nhà chú giải, dị văn, lời chú giải nguyên văn kèm trang gốc, âm đọc và đính chính. Bấm vào tiêu đề để mở. Phần giải thích đã được dịch; lời chú giải trích dẫn giữ nguyên văn tiếng Trung.
常Cách hiểu thông thường
Chỉ còn hình thức thì giữ làm gì?
注Chữ then chốt trong chú giải
cáo trong chú Chu Hy đọc cốc, nay đọc cáo; hí đọc hí; “饩，生牲也。鲁自文公始不视朔，而有司犹供此羊” – hí là con vật tế sống; từ Văn Công, vua Lỗ không còn dự lễ sóc, mà quan hữu ti vẫn dâng con dê; “爱，犹惜也。子贡盖惜其无实而妄费” – ái là tiếc; Tử Cống tiếc tốn phí cho cái hình thức rỗng; “然礼虽废，羊存，犹得以识之而可复焉。若并去其羊，则此礼遂亡矣” – lễ tuy bỏ, dê còn thì còn nhận ra mà khôi phục được; bỏ luôn dê thì lễ mất hẳn.
说Các nhà chú giải khác nói gì
Dương Thời: “羊存，则告朔之名未泯，而其实因可举” – dê còn thì cái tên cáo sóc chưa mất, cái thực nhân đó mà dựng lại được.
家Các bản chú giải khác
Văn bản gốc của chúng tôi là Luận Ngữ tập chú của Chu Hy (ở trên). Dưới đây đặt các bản chú giải khác cạnh nhau: chú giải cổ thì lấy dòng đầu của phần sớ, kèm liên kết tới bản chụp khắc gỗ; bản hiện đại thì trích một đoạn dịch ngắn để so sánh. Phần “So với Chu Hy” do Nhất Khổng Lục viết, không phải trích dẫn.
皇侃《论语义疏》Đời Lương · bản Tri Bất Túc Trai · quyển 二
“云子貢欲去告朔之餼羊者，告朔者，人君每月旦於廟告此月朔之至也。”……
So với Chu Hy
| Chú giải | Điểm | Quan hệ | Độ chắc | Ghi chú |
|---|---|---|---|---|
| 杨伯峻《论语译注》 | giống | đã định | 爱 là tiếc; còn dê thì lễ cáo sóc vẫn nhận ra và khôi phục được; Dương bổ sung chế độ ban sóc, cáo sóc, thị sóc, không nói Khổng Tử chỉ lo phí con vật tế. | |
| 钱穆《论语新解》 | giống | khá chắc | Đều hiểu chư hầu nhận lịch cất trong miếu, còn dê thì lễ nhận ra được, khôi phục được; Tiền giải 饩 là giết mà chưa nấu, Chu giải là con vật sống, chi tiết danh vật khác nhau. |
核Đối chiếu từng trích dẫn
Mỗi dòng chú giải được trích trong video: nguyên văn, ai nói, và trang trong bản gốc. “Thuật lại” là phần chúng tôi tóm tắt, không phải lời của nhà chú giải. Về bản này
| Đoạn trích | Nguồn | Trang |
|---|---|---|
| “古者天子常以季冬，颁来岁十二月之朔于诸侯，诸侯受而藏之祖庙。月朔，则以特羊告庙，请而行之。饩，生牲也。鲁自文公始不视朔，而有司犹供此羊，故子贡欲去之” | Chú của Chu Hy | tr. 45 |
| “爱，犹惜也。子贡盖惜其无实而妄费。然礼虽废，羊存，犹得以识之而可复焉。若并去其羊，则此礼遂亡矣，孔子所以惜之” | Chú của Chu Hy | tr. 45 |
| “告朔，诸侯所以禀命于君亲，礼之大者。鲁不视朔矣，然羊存，则告朔之名未泯，而其实因可举。此夫子所以惜之也” | Dương Thời, Chu Hy dẫn | tr. 45 |
音Âm đọc
| Chữ | Trong câu | Đọc là |
|---|---|---|
| 去 | 欲去告朔之饩羊 | qù |
| 告 | 告朔 | gào |
| 朔 | 告朔 | shuò |
| 饩 | 饩羊 | xì |
页Trang bản gốc
Nhất Khổng Lục (Yikonglu), Luận Ngữ Bát dật (thiên 3) 3.17 “Con dê cáo sóc”, https://yikonglu.com/vi/lunyu/ba-yi/17.html, bản ngày 2026-11-06.Kiểm lần cuối: 2026-11-06. Các thay đổi được ghi ởtrang đính chính.
Thấy lỗi trong chương này? Gửi thư cho chúng tôi; kiểm xong sẽ ghi lên trang đính chính dưới tên bạn: 
