一孔录子曰：父母在，不远游，游必有方。Khổng Tử nói: Cha mẹ còn sống thì không đi xa; nếu đi thì phải có nơi chốn nhất định.
Bấm vào bất kỳ câu nào của nguyên văn để sao chép kèm nguồn.
Chương này nói gì
Tránh được đi xa thì tránh; thật phải đi thì cho cha mẹ biết mình ở đâu. Ngày nay: đi công tác vừa hạ cánh, việc đầu tiên là gửi định vị vào nhóm gia đình.
白Tiếng Trung hiện đại
孔子说：父母在世，不出远门；如果出远门，必须有一定的去处。
Bản dịch ra tiếng Trung hiện đại theo cách đọc của Nhất Khổng Lục.
看Xem chương này
Chương này được đọc trong tập “里仁五” của Nhất Khổng Lục:YouTubeBilibili(ở Trung Quốc đại lục hãy dùng Bilibili)
Đọc kỹ và đối chiếu
Dành cho ai muốn đọc sâu hoặc kiểm tra công việc của chúng tôi: chữ then chốt trong chú giải, ý kiến các nhà chú giải, dị văn, lời chú giải nguyên văn kèm trang gốc, âm đọc và đính chính. Bấm vào tiêu đề để mở. Phần giải thích đã được dịch; lời chú giải trích dẫn giữ nguyên văn tiếng Trung.
常Cách hiểu thông thường
Đọc thành “cha mẹ còn thì không được rời nhà”.
注Chữ then chốt trong chú giải
Chu Hy: “远游，则去亲远而为日久，定省旷而音问疏；不惟己之思亲不置，亦恐亲之念我不忘也” — đi xa thì cách cha mẹ xa và lâu ngày, việc thăm hỏi sớm tối bỏ trống, tin tức thưa; không chỉ mình nhớ cha mẹ không thôi, còn sợ cha mẹ nhớ mình không quên; “游必有方，如己告云之东，则不敢更适西，欲亲必知己之所在而无忧，召己则必至而无失也” — đi phải có phương hướng: như đã thưa là đi đông thì không dám đổi sang tây, để cha mẹ luôn biết mình ở đâu mà không lo, gọi thì ắt đến, không lỡ.
说Các nhà chú giải khác nói gì
Phạm Tổ Vũ: “子能以父母之心为心，则孝矣” — con lấy lòng cha mẹ làm lòng mình, thế là hiếu.
家Các bản chú giải khác
Văn bản gốc của chúng tôi là Luận Ngữ tập chú của Chu Hy (ở trên). Dưới đây đặt các bản chú giải khác cạnh nhau: chú giải cổ thì lấy dòng đầu của phần sớ, kèm liên kết tới bản chụp khắc gỗ; bản hiện đại thì trích một đoạn dịch ngắn để so sánh. Phần “So với Chu Hy” do Nhất Khổng Lục viết, không phải trích dẫn.
So với Chu Hy
| Chú giải | Điểm | Quan hệ | Độ chắc | Ghi chú |
|---|---|---|---|---|
| 杨伯峻《论语译注》 | giống | khá chắc | Cha mẹ còn thì không đi xa, đi phải có nơi nhất định; Chu nói rõ là để cha mẹ khỏi lo và gọi thì về được, không phải cấm tuyệt đối. | |
| 钱穆《论语新解》 | giống | khá chắc | Đều lấy đi xa sợ cha mẹ nhớ lo, đi có phương hướng để cha mẹ biết chỗ và gọi thì đến được. Tiền còn dẫn sự thay đổi tin tức giao thông thời nay mà vẫn giữ nghĩa thông lòng cha mẹ. |
核Đối chiếu từng trích dẫn
Mỗi dòng chú giải được trích trong video: nguyên văn, ai nói, và trang trong bản gốc. “Thuật lại” là phần chúng tôi tóm tắt, không phải lời của nhà chú giải. Về bản này
| Đoạn trích | Nguồn | Trang |
|---|---|---|
| “远游，则去亲远而为日久，定省旷而音问疏；不惟己之思亲不置，亦恐亲之念我不忘也” | Chú của Chu Hy | tr. 58 |
| “游必有方，如己告云之东，则不敢更适西，欲亲必知己之所在而无忧，召己则必至而无失也” | Chú của Chu Hy | tr. 58 |
| “子能以父母之心为心，则孝矣” | Phạm Tổ Vũ, Chu Hy dẫn | tr. 58 |
页Trang bản gốc
Nhất Khổng Lục (Yikonglu), Luận Ngữ Lý nhân (thiên 4) 4.19 “Cha mẹ còn thì không đi xa, đi phải có nơi”, https://yikonglu.com/vi/lunyu/li-ren/19.html, bản ngày 2026-11-06.Kiểm lần cuối: 2026-11-06. Các thay đổi được ghi ởtrang đính chính.
Thấy lỗi trong chương này? Gửi thư cho chúng tôi; kiểm xong sẽ ghi lên trang đính chính dưới tên bạn: 
