一孔录子曰：三年无改于父之道，可谓孝矣。Khổng Tử nói: Ba năm không đổi đạo của cha, có thể gọi là hiếu.
Bấm vào bất kỳ câu nào của nguyên văn để sao chép kèm nguồn.
Chương này nói gì
Nửa câu này phải đọc cùng nửa câu trước, không thể tách riêng “ba năm không đổi” làm luật sắt. Ngày nay: lời cha mẹ dặn, hồi trẻ chỉ nhớ nửa câu, đến khi tự mình lo việc nhà mới nhớ ra nửa câu sau.
白Tiếng Trung hiện đại
孔子说：如果三年里不急着改掉父亲的做法，可以算是孝了。
Bản dịch ra tiếng Trung hiện đại theo cách đọc của Nhất Khổng Lục.
看Xem chương này
Chương này được đọc trong tập “里仁六” của Nhất Khổng Lục:YouTubeBilibili(ở Trung Quốc đại lục hãy dùng Bilibili)
Đọc kỹ và đối chiếu
Dành cho ai muốn đọc sâu hoặc kiểm tra công việc của chúng tôi: chữ then chốt trong chú giải, ý kiến các nhà chú giải, dị văn, lời chú giải nguyên văn kèm trang gốc, âm đọc và đính chính. Bấm vào tiêu đề để mở. Phần giải thích đã được dịch; lời chú giải trích dẫn giữ nguyên văn tiếng Trung.
常Cách hiểu thông thường
Đứng riêng thì bị đọc thành “cha mất ba năm không được đổi gì”.
注Chữ then chốt trong chú giải
Chu Hy dẫn Hồ Dần: “已见首篇，此盖复出而逸其半也” — đã có ở thiên đầu, đây lặp lại mà mất nửa. Chương này lặp Học nhi 1.11 nhưng thiếu phần đầu “父在，观其志；父没，观其行” (cha còn thì xem chí, cha mất thì xem việc làm).
说Các nhà chú giải khác nói gì
Ở Học nhi 1.11, Chu Hy dẫn Doãn Đồn và Du Tạc: điều không hợp đạo thì không cần đợi ba năm; điều có thể đổi mà đợi được thì để tạm, cho lòng không nỡ có thời gian (tập này xem lại trang gốc ấy).
核Đối chiếu từng trích dẫn
Mỗi dòng chú giải được trích trong video: nguyên văn, ai nói, và trang trong bản gốc. “Thuật lại” là phần chúng tôi tóm tắt, không phải lời của nhà chú giải. Về bản này
| Đoạn trích | Nguồn | Trang |
|---|---|---|
| “父在，观其志；父没，观其行” | 学而经文 | tr. 20 |
| “已见首篇，此盖复出而逸其半也” | 朱注引胡氏 | tr. 58 |
Nhất Khổng Lục (Yikonglu), Luận Ngữ Lý nhân (thiên 4) 4.20 “Ba năm không đổi đạo của cha”, https://yikonglu.com/vi/lunyu/li-ren/20.html, bản ngày 2026-11-06.Kiểm lần cuối: 2026-11-06. Các thay đổi được ghi ởtrang đính chính.
Thấy lỗi trong chương này? Gửi thư cho chúng tôi; kiểm xong sẽ ghi lên trang đính chính dưới tên bạn: 
