一孔录

Bản tiếng Việt: giao diện và phần giải thích của Nhất Khổng Lục đã được dịch; lời chú giải trích dẫn giữ nguyên tiếng Trung. Bản tiếng Trung là bản chuẩn.

Thư mục › Luận Ngữ › Ung dã (thiên 6)

Ung dã (thiên 6) · chương 14Không khéo miệng, không đẹp mã, tránh được họa chăng?

子曰:不有祝𬶍之佞而有宋朝之美,难乎免于今之世矣!
Nguyên văn và chú giải theo Chu Hy, Luận Ngữ tập chú (bản in Tứ bộ bị yếu).

Khổng Tử nói: Không có tài ăn nói của Chúc Đà, mà có vẻ đẹp của Tống Triều, thì khó tránh khỏi họa ở đời nay!

Bản dịch tiếng Việt tạm thời của Nhất Khổng Lục; chuẩn là nguyên văn chữ Hán ở trên.

Bấm vào bất kỳ câu nào của nguyên văn để sao chép kèm nguồn.

Chương này nói gì

Đây không phải dạy người học ăn nói và dung mạo, mà là than thời thế: khi đời chỉ chuộng miệng ngọt mặt đẹp, người thật thà khó tránh khỏi họa.

白Tiếng Trung hiện đại

孔子说:没有祝鮀那样能说会道,只有宋朝那样一副好相貌,在如今这世上怕是难保平安了!

Bản dịch ra tiếng Trung hiện đại theo cách đọc của Nhất Khổng Lục.

Đọc kỹ và đối chiếu

Dành cho ai muốn đọc sâu hoặc kiểm tra công việc của chúng tôi: chữ then chốt trong chú giải, ý kiến các nhà chú giải, dị văn, lời chú giải nguyên văn kèm trang gốc, âm đọc và đính chính. Bấm vào tiêu đề để mở. Phần giải thích đã được dịch; lời chú giải trích dẫn giữ nguyên văn tiếng Trung.

常Cách hiểu thông thường

Không có tài ăn nói hay vẻ đẹp thì khó tránh khỏi họa sao?

注Chữ then chốt trong chú giải

“鮀,徒何反” — “鮀” đọc là Đà; “祝,宗庙之官。鮀,卫大夫,字子鱼,有口才。朝,宋公子,有美色” — chúc là chức quan ở tông miếu; Đà là đại phu nước Vệ, tự Tử Ngư, có tài ăn nói; Triều là công tử nước Tống, có nhan sắc; “言衰世好谀悦色,非此难免,盖伤之也” — nói đời suy chuộng nịnh hót và sắc đẹp, không có những thứ ấy thì khó tránh, ấy là thương xót.

说Các nhà chú giải khác nói gì

Chỉ có chú của Chu Hy.

家Các bản chú giải khác

Văn bản gốc của chúng tôi là Luận Ngữ tập chú của Chu Hy (ở trên). Dưới đây đặt các bản chú giải khác cạnh nhau: chú giải cổ thì lấy dòng đầu của phần sớ, kèm liên kết tới bản chụp khắc gỗ; bản hiện đại thì trích một đoạn dịch ngắn để so sánh. Phần “So với Chu Hy” do Nhất Khổng Lục viết, không phải trích dẫn.

皇侃《论语义疏》Đời Lương · bản khắc gỗ Nhật Bản năm 1750 · quyển 三

“美人,善能淫欲者也。”……

bản chụp khắc gỗ tập 2 tr. 32Về bản này

钱穆《论语新解》hiện đại, trích ngắn

“一个人,若没有像祝鮀般的能说,反有了像宋朝般的美色,…”

Về bản này

So với Chu Hy

Chú giảiĐiểmQuan hệĐộ chắcGhi chú
钱穆《论语新解》giốngkhá chắcNghĩa câu khác nhau: Tiền hiểu không có tài ăn nói của Chúc Đà mà chỉ có sắc đẹp của Tống Triều thì khó tránh họa; Chu bảo đời suy ưa nịnh hót sắc đẹp, không có hai thứ ấy thì khó tránh. Tiền lấy việc sắc đẹp trái lại dễ chuốc họa để biện thuyết cũ.

核Đối chiếu từng trích dẫn

Mỗi dòng chú giải được trích trong video: nguyên văn, ai nói, và trang trong bản gốc. “Thuật lại” là phần chúng tôi tóm tắt, không phải lời của nhà chú giải. Về bản này

Đoạn tríchNguồnTrang
“鮀,徒何反。祝,宗庙之官……盖伤之也”Chú của Chu Hytr. 84

音Âm đọc

ChữTrong câuĐọc là
佞之佞nìng
朝宋朝、朝,宋公子zhāo

页Trang bản gốc

Trích dẫn trang nàyNhất Khổng Lục (Yikonglu), Luận Ngữ Ung dã (thiên 6) 6.14 “Không khéo miệng, không đẹp mã, tránh được họa chăng?”, https://yikonglu.com/vi/lunyu/yong-ye/14.html, bản ngày 2026-11-06.

Kiểm lần cuối: 2026-11-06. Các thay đổi được ghi ởtrang đính chính.

Thấy lỗi trong chương này? Gửi thư cho chúng tôi; kiểm xong sẽ ghi lên trang đính chính dưới tên bạn: email (image)

Theo dõi Nhất Khổng Lục

WeChat QR
Quét bằng WeChat để theo dõi tài khoản của chúng tôi; trả lời “目录” để xem toàn bộ mục lục. Hoặc hỏi chúng tôi qua thư
▶ Đăng ký trên YouTube