一孔录学是照着做，不只是读书。
Mỗi chủ đề chia theo sách, liệt kê các chương mà nguyên văn có nhắc tới: chương đã giảng có kèm cách đọc của chúng tôi, chương chưa giảng chỉ có nguyên văn.
Luận Ngữ43 chương
开篇就是“学而时习之”。朱熹说“学之为言效也”。
- 1.1Học mà thường ôn tập
子曰：学而时习之，不亦说乎？有朋自远方来，不亦乐乎？人不知而不愠，不亦君子乎？
Điều đã học thì thường xuyên đem ra tập, đem ra làm. Ngày nay: xem video hướng dẫn mười lần là đang xem con chim khác bay.
- 1.6Con em ở nhà thì hiếu
子曰：弟子入则孝，出则弟，谨而信，汎爱众，而亲仁。行有余力，则以学文。
Đây là chuyện trước sau, không phải chọn cái này bỏ cái kia. Ngày nay: người giỏi việc mà không đọc sách, sai rồi cũng không có gì để đối chiếu.
- 1.7Trọng người hiền hơn trọng sắc
子夏曰：贤贤易色，事父母能竭其力，事君能致其身，与朋友交言而有信。虽曰未学，吾必谓之学矣。
Người chưa đọc sách mà làm được những điều ấy, Tử Hạ nói người đó đã học rồi. Ngày nay: những bậc cha chú chỉ đi học được vài năm.
- 1.8Quân tử không nghiêm thì không có uy
子曰：君子不重则不威，学则不固。主忠信。无友不如己者。过则勿惮改。
Chu Hy giảng theo đúng mặt chữ, không lái vòng. Ngày nay: người chịu nói thẳng lỗi của bạn, nói hai lần mà bạn không sửa, lần thứ ba sẽ thôi không nói.
- 1.14Quân tử ăn không cầu no
子曰：君子食无求饱，居无求安，敏于事而慎于言，就有道而正焉，可谓好学也已。
Không phải cố ý nhịn đói, mà là không màng tới.
- 2.4Mười lăm tuổi dốc chí vào học
子曰：吾十有五而志于学，三十而立，四十而不惑，五十而知天命，六十而耳顺，七十而从心所欲，不逾矩。
Không phải tấm bằng tự động cấp khi đến tuổi, mà là một con đường học.
- 2.15Học mà không nghĩ
子曰：学而不思则罔，思而不学则殆。
Một bên rỗng, một bên lơ lửng. Ngày nay: lưu khóa học trên mạng mà không nghĩ, so với không đọc sách mà tự dựng lý thuyết.
- 2.18Tử Trương học để cầu lộc
子张学干禄。子曰：多闻阙疑，慎言其余，则寡尤；多见阙殆，慎行其余，则寡悔。言寡尤，行寡悔，禄在其中矣。
Khổng Tử không hứa gì; ông biến chuyện cầu quan thành bài học làm người.
- 5.14Vì sao Khổng Văn Tử được gọi là “Văn”?
子贡问曰：孔文子何以谓之文也？子曰：敏而好学，不耻下问，是以谓之文也。
Tử Cống hỏi vì Khổng Văn Tử tiếng xấu; Khổng Tử chỉ đáp bằng một điều trong phép đặt thụy, không bênh toàn bộ, cũng không xóa điểm hay; chữ “Văn” chỉ đến tầng ấy. Ngày nay: một ông chủ tiếng tăm thường thường, trong cuộc họp hỏi thực tập sinh trước mặt mọi người: “Cái này tôi không hiểu, em giảng thử xem.”
- 5.27Điều duy nhất Khổng Tử nhận mình hơn người
子曰：十室之邑，必有忠信如丘者焉，不如丘之好学也。
Trung tín là nền, đâu cũng có; ham học là công phu, hiếm gặp. Khổng Tử không tự khoe sinh ra đã biết, chỉ nói ham học, để khích lệ người. Thiên Công Dã Tràng kết thúc ở đây. Ngày nay: người thật thà đáng tin đâu cũng có, sáu mươi tuổi còn đi học lớp buổi tối thì ít.
- 6.2Vì sao “ham học” của Khổng Tử không phải đọc nhiều?
哀公问：弟子孰为好学？孔子对曰：有颜回者好学，不迁怒，不贰过。不幸短命死矣！今也则亡，未闻好学者也。
Ai Công hỏi về học vấn, Khổng Tử đáp hai việc tu thân: giận theo việc mà nổi, việc qua thì thôi, không trút sang người khác; sai một lần biết ngay, không sai lần hai. Ham học là ở chỗ chế ngự được tình của mình, không phải đọc nhiều. Ngày nay: bị mắng ở công ty, về đến cửa vẫn ngồi xuống buộc dây giày cho con cẩn thận.
- 6.25君子博学于文chưa giảng
子曰：君子博学于文，约之以礼，亦可以弗畔矣夫！
- 7.2默而识之chưa giảng
子曰：默而识之，学而不厌，诲人不倦，何有于我哉？
- 7.3德之不修chưa giảng
子曰：德之不修，学之不讲，闻义不能徙，不善不能改，是吾忧也。
- 7.16加我数年chưa giảng
子曰：加我数年，五十以学易，可以无大过矣。
- 7.33若圣与仁chưa giảng
子曰：若圣与仁，则吾岂敢？抑为之不厌，诲人不倦，则可谓云尔已矣。公西华曰：正唯弟子不能学也。
- 8.12三年学chưa giảng
子曰：三年学，不至于谷，不易得也。
- 8.13笃信好学chưa giảng
子曰：笃信好学，守死善道。危邦不入，乱邦不居。天下有道则见，无道则隐。邦有道，贫且贱焉，耻也；邦无道，富且贵焉，耻也。
- 8.17学如不及chưa giảng
子曰：学如不及，犹恐失之。
- 9.2大哉孔子chưa giảng
达巷党人曰：大哉孔子！博学而无所成名。子闻之，谓门弟子曰：吾何执？执御乎？执射乎？吾执御矣。
- 9.29可与共学chưa giảng
子曰：可与共学，未可与适道；可与适道，未可与立；可与立，未可与权。
- 11.2从我于陈、蔡者chưa giảng
子曰：从我于陈、蔡者，皆不及门也。德行：颜渊，闵子骞，冉伯牛，仲弓。言语：宰我，子贡。政事：冉有，季路。文学：子游，子夏。
- 11.6季康子问chưa giảng
季康子问：弟子孰为好学？孔子对曰：有颜回者好学，不幸短命死矣！今也则亡。
- 11.24子路使子羔为费宰chưa giảng
子路使子羔为费宰。子曰：贼夫人之子。子路曰：有民人焉，有社稷焉。何必读书，然后为学？子曰：是故恶夫佞者。
- 11.25子路、曾皙、冉有、公西华侍坐chưa giảng
子路、曾皙、冉有、公西华侍坐。子曰：以吾一日长乎尔，毋吾以也。居则曰：不吾知也！如或知尔，则何以哉？子路率尔而对曰：千乘之国，摄乎大国之间，加之以师旅，因之以饥馑；由也为之，比及三年，可使有勇，且知方也。夫子哂之。求！尔何如？对曰：方六七十，如五六十，求也为之，比及三年，可使足民。如其礼乐，以俟君子。赤！尔何如？对曰：非曰能之，愿学焉。宗庙之事，如会同，端章甫，愿为小相焉。点！尔何如？鼓瑟希，铿尔，舍瑟而作。对曰：异乎三子者之撰。子曰：何伤乎？亦各言其志也。曰：莫春者，春服既成。冠者五六人，童子六七人，浴乎沂，风乎舞雩，咏而归。夫子喟然叹曰：吾与点也！三子者出，曾皙后。曾皙曰：夫三子者之言何如？子曰：亦各言其志也已矣。曰：夫子何哂由也？曰：为国以礼，其言不让，是故哂之。唯求则非邦也与？安见方六七十如五六十而非邦也者？唯赤则非邦也与？宗庙会同，非诸侯而何？赤也为之小，孰能为之大？
- 12.15博学于文chưa giảng
子曰：博学于文，约之以礼，亦可以弗畔矣夫！
- 13.4樊迟请学稼chưa giảng
樊迟请学稼，子曰：吾不如老农。请学为圃。曰：吾不如老圃。樊迟出。子曰：小人哉，樊须也！上好礼，则民莫敢不敬；上好义，则民莫敢不服；上好信，则民莫敢不用情。夫如是，则四方之民襁负其子而至矣，焉用稼？
- 14.25古之学者为己chưa giảng
子曰：古之学者为己，今之学者为人。
- 14.37莫我知也夫chưa giảng
子曰：莫我知也夫！子贡曰：何为其莫知子也？子曰：不怨天，不尤人。下学而上达。知我者其天乎！
- 15.1卫灵公问陈于孔子chưa giảng
卫灵公问陈于孔子。孔子对曰：俎豆之事，则尝闻之矣；军旅之事，未之学也。明日遂行。在陈绝粮，从者病，莫能兴。子路愠见曰：君子亦有穷乎？子曰：君子固穷，小人穷斯滥矣。
- 15.2赐也chưa giảng
子曰：赐也，女以予为多学而识之者与？对曰：然，非与？曰：非也，予一以贯之。
- 15.30吾尝终日不食chưa giảng
子曰：吾尝终日不食，终夜不寝，以思，无益，不如学也。
- 15.31君子谋道不谋食chưa giảng
子曰：君子谋道不谋食。耕也，馁在其中矣；学也，禄在其中矣。君子忧道不忧贫。
- 16.9生而知之者chưa giảng
孔子曰：生而知之者，上也；学而知之者，次也；困而学之，又其次也；困而不学，民斯为下矣。
- 16.13子亦有异闻乎chưa giảng
陈亢问于伯鱼曰：子亦有异闻乎？对曰：未也。尝独立，鲤趋而过庭。曰：学诗乎？对曰：未也。不学诗，无以言。鲤退而学诗。他日又独立，鲤趋而过庭。曰：学礼乎？对曰：未也。不学礼，无以立。鲤退而学礼。闻斯二者。陈亢退而喜曰：问一得三，闻诗，闻礼，又闻君子之远其子也。
- 17.4子之武城chưa giảng
子之武城，闻弦歌之声。夫子莞尔而笑，曰：割鸡焉用牛刀？子游对曰：昔者偃也闻诸夫子曰：君子学道则爱人，小人学道则易使也。子曰：二三子！偃之言是也。前言戏之耳。
- 17.8由也chưa giảng
子曰：由也，女闻六言六蔽矣乎？对曰：未也。居！吾语女。好仁不好学，其蔽也愚；好知不好学，其蔽也荡；好信不好学，其蔽也贼；好直不好学，其蔽也绞；好勇不好学，其蔽也乱；好刚不好学，其蔽也狂。
- 17.9小子chưa giảng
子曰：小子！何莫学夫诗？诗，可以兴，可以观，可以群，可以怨。迩之事父，远之事君。多识于鸟兽草木之名。
- 19.5日知其所亡chưa giảng
子夏曰：日知其所亡，月无忘其所能，可谓好学也已矣。
- 19.6博学而笃志chưa giảng
子夏曰：博学而笃志，切问而近思，仁在其中矣。
- 19.7百工居肆以成其事chưa giảng
子夏曰：百工居肆以成其事，君子学以致其道。
- 19.13仕而优则学chưa giảng
子夏曰：仕而优则学，学而优则仕。
- 19.22仲尼焉学chưa giảng
卫公孙朝问于子贡曰：仲尼焉学？子贡曰：文武之道，未坠于地，在人。贤者识其大者，不贤者识其小者，莫不有文武之道焉。夫子焉不学？而亦何常师之有？
